XƏBƏR LENTİ

Bazar, 21 Fevral 2021 11:04

Sönməyən ocaqlar

Borçalı aşıq məktəbinin davamçıları

 

Qədim Borçalı elində sənətə, sənətkara həmişə yüksək qiymət verilib. Məclislərin, el şənliklərinin aparıcısı da aşıqlar olub. Bu gün də belədir. Saz dilləndirilməsə, aşıq oxumasa, dastan söylənilməsə, məclis sönük keçər. Aşıqlar yurdu Borçalı elində adla deyilən, sevilən ustad sənətkarlar olub. Aşıq Oruc, Xındı Məmməd, Aşıq Sadıq, Hüseyn Saraclı, Aşıq Məmməd, Aşıq Əmrah Gülməmmədov, Aşıq Kamandar, Aşıq Alyar, Aşıq Məhəmməd Sadaxlı, Əhməd Sadaxlı, Nürəddin Qasımlı kimi ustadlar yetişdirən bu eldə saza-sözə həmişə böyük ehtiramla yanaşılıb.

Bu gün də el məclislərini aparan aşıqlardan Gülabı Xındıməmmədoğlunun, Həvəskar Nürəddinoğlu, Mehman Məmmədoğlu və Fərhad Əziz ustadlarının adına layiq sənətkarlar kimi yetişiblər.

Bu sənətə olan marağım məni həmişə saz çalıb-dastan söyləyən aşıqlarla görüşüb söhbətləşməyə sövq edir. Yaxın günlərdə Aşıq Fərhad Əzizlə görüşdüm. Bu dəfəki görüşümüzdə əvvəlcə saz dilə gəldi. Ancaq hiss etdim ki, aşığın sözü də var. Bir xeyli söhbətləşdik. Saza necə bağlanmasından, Borçalı aşıq sənətinin dünənindən, bu günündən danışdı:

-Uşaqlıqdan qəlbimdə saza bir eşq çağlayıb. Özü də yanğılı bir eşq! Ürək yanğısı olmasa, sənətə aşiqliyin, bağlılığın ola bilməz! Mənim aşıq sənətinə sevgim də belə bir yanğıdan qor alıb.

Dayım Qulamhüseyn Borçalı ustadım olub. Sazı kökləməkdən tutmuş, məclislərdə ədəb-ərkana, yerini bilməyə qədər bütün davranışları mənə o öyrədib. Sazdan başqa, bir çox alətlərdə - nağara, qoşanağara, qara zurna və qarmonda da çalmağı bacarıram. Ancaq ən çox sazı sevirəm, saza bağlanmışam. Oğluma da 6 yaşından saz çalmağı öyrətmişəm. Rəhmətlik atam Əziz Əbülhəsənoğlu Tiflisdə doğulub, Rəşid Behbudovla bir məhəllədə böyüyüb, uşaqlıq dostu olublar. O da gözəl muğamat ustası idi.

Mən bir el sənətkarı olaraq təkcə el-obanın məclislərində yox, Bakı, Gəncə və başqa yerlərdə keçirilən məclislərə də dəvət olunuram. Ustadlar deyib ki, aşıq ən azı 7 hava çalıb-oxumasa, onun kimliyi bilinməz.

Borçalının bütün ağır toy məclislərində aşıq başda olar. Saz olmasa, o məclis sönük keçər. Kimsə də istəməz ki, şənliyi zövqsüz keçsin. Uzun illər Sadaxlı kənd mədəniyyət evində işləmişəm. Burada onlarca saz həvəskarları yetişdirmişəm. Şagirdlərimə aşıq sənətinin incəliklərini, sirlərini öyrətmişəm. Vaxt ötüb, onlar da tanınıb-seçilən aşıqlardan olublar. Doğru deyiblər ki, sənətkarı el yaşadır, onun qiymətini də el-oba verir. Sənətkara qiymət vermək də hər adamın işi deyil.

Saz çox qədim və çox sevilən alət olduğundan ağız dolusu danışan Aşıq Fərhad Borçalı, hətta sazın köynəyinin qara rəngdə olması haqında eşidib-bildiklərini danışdı. “Koroğlu” dastanında açıqlaması olan bu məsələyə diqqət yönəltdi. Dedi ki, görün Nigar xanım Koroğluya nə deyir:

Mənə qara deyən gözəl,

Qaşların qara deyilmi.

Çəkibsən siyah sürməni,

Gözlərin qara deyilmi.

 

Koroğlu verdi kalamı,

Gəzdirdi küllü aləmi.

Xaliq yazdığı kəlamın,

Yazısı qara deyilmi.

Aşıq Fərhad Borçalı aşıqları ilə birlikdə çox səfərlərdə olub. Türkiyənin İstanbul şəhərində, Çıldırda, Kayseridə, Samsunda, Qarsda, Ərzurumda və digər şəhərlərdə Aşıq Şenniyin, Murad Çobanoğlunun yubiley tədbirlərində iştirak edib və qızıl medalla mükafatlandırılıb.

Saz, damarından saf qan axan hər bir türk oğlunun əzəli və əbədi sənət sevgisidir. Onun vurğunu, “dəlisi” olanlar da az deyil. Borçalı elində də bu sənəti ürəkdən sevib yaşadan ustad sənətkarlarımız olub, bu gün də var, sabah da olacaq...

Məhəmməd VƏLİYEV,

“Respublika”.

Read 51 times

Təqvim

« February 2021 »
Mon Tue Wed Thu Fri Sat Sun
1 2 3 4 5 6 7
8 9 10 11 12 13 14
15 16 17 18 19 20 21
22 23 24 25 26 27 28

ZIYARƏTÇİLƏR

Ziyarətçilər885727

Currently are 63 guests and no members online